Niet ieder expansievat is voor dezelfde installatie bedoeld. Een CV-installatie, drinkwaterinstallatie en zonneboiler stellen andere eisen aan onder andere het membraan, de temperatuurbelasting, voordruk en maximale werkdruk. Daarnaast bestaan er multi-expansievaten die volgens de productspecificaties voor meerdere toepassingen geschikt kunnen zijn.
Het juiste type kies je daarom eerst op basis van de toepassing. Daarna bepaal je de benodigde inhoud, voordruk en overige technische specificaties.
- Gesloten verwarmingsinstallatie → CV-expansievat.
- Drinkwater of sanitair warmwatersysteem → sanitair expansievat dat voor drinkwater geschikt is.
- Zonneboiler / thermische solarinstallatie → solar expansievat dat geschikt is voor de betreffende temperaturen en vloeistof.
- Meerdere toepassingen → alleen een multi-expansievat gebruiken wanneer het specifieke model daarvoor aantoonbaar geschikt is.
Welke soorten expansievaten zijn er?
De benaming van een expansievat verwijst vooral naar de toepassing waarvoor het vat is ontworpen. Onderstaande vergelijking geeft de belangrijkste verschillen op hoofdlijnen weer.
| Type | Hoofdtoepassing | Belangrijk aandachtspunt |
|---|---|---|
| CV | Verwarmingsinstallaties | Inhoud en voordruk afstemmen op de installatie |
| Sanitair | Drinkwater / sanitair warm water | Materiaal en membraan moeten voor drinkwater geschikt zijn |
| Solar | Thermische zonneboilersystemen | Geschiktheid voor hogere thermische belasting en solarvloeistof |
| Multi | Meerdere toepassingen, afhankelijk van model | Altijd de expliciete goedkeuring en productspecificaties controleren |
1. CV-expansievat
Een CV-expansievat wordt gebruikt in een gesloten verwarmingssysteem. Wanneer het CV-water opwarmt en uitzet, neemt het expansievat een deel van het extra volume op. Bij afkoelen wordt dit water weer aan de installatie teruggegeven.
Voor de keuze zijn vooral systeeminhoud, temperatuur, statische hoogte, voordruk en maximale systeemdruk belangrijk. De kleur van het vat kan herkenning makkelijker maken, maar is geen technische norm waarop je de toepassing moet baseren.
2. Sanitair expansievat
Een sanitair expansievat wordt toegepast aan de drinkwaterzijde van een installatie, bijvoorbeeld om de volumetoename van water tijdens het opwarmen in een gesloten warmwatersysteem op te vangen.
Omdat het vat met drinkwater in contact kan komen, moet de uitvoering daarvoor geschikt zijn. Dat stelt andere eisen aan onder andere het membraan en de materialen die met het water in aanraking komen dan bij een standaard CV-expansievat.
3. Solar expansievat
Een solar expansievat is bedoeld voor het gesloten primaire circuit van een thermische zonneboilerinstallatie. In dit circuit kunnen andere temperaturen en bedrijfsomstandigheden voorkomen dan in een gewone CV-installatie. Ook wordt vaak een water-glycolmengsel als warmteoverdrachtsvloeistof gebruikt.
De dimensionering vraagt extra aandacht omdat bij stagnatie ook vloeistof uit de collector en leidingen moet kunnen worden opgevangen. Een standaard CV-expansievat mag daarom niet zonder controle als solar expansievat worden toegepast.
4. Multi-expansievat
Naast expansievaten voor één duidelijke toepassing bestaan er multifunctionele uitvoeringen. Fabrikanten zoals ELBI hebben hiervoor een afzonderlijke productgroep met multifunctionele tanks voor verwarming en sanitair water.
Het voordeel is dat één productserie voor meerdere opgegeven toepassingen kan zijn ontworpen. Dat betekent echter niet dat ieder vat met de aanduiding “multi” automatisch geschikt is voor CV, drinkwater én solar. De toegestane vloeistoffen, temperaturen, werkdruk, membraanuitvoering en certificeringen blijven bepalend.
Kun je het type expansievat aan de kleur herkennen?
In de praktijk worden bepaalde kleuren vaak met bepaalde toepassingen geassocieerd. Zo zijn veel verwarmingsvaten rood uitgevoerd en zijn sanitaire of solar vaten regelmatig wit, blauw of een andere kleur. Toch is kleur geen betrouwbare technische specificatie.
Controleer daarom altijd het typeplaatje en de productspecificaties: toepassing, membraan, maximale temperatuur, maximale werkdruk, voordruk en eventuele drinkwatergoedkeuring zijn belangrijker dan de kleur van het vat.
Welk type expansievat past bij jouw installatie?
Kies een CV-expansievat en bepaal daarna de juiste inhoud en voordruk op basis van de installatie.
CV expansievat berekenen →Kies een vat dat expliciet voor het medium en de toepassing is goedgekeurd. Bij multi-uitvoeringen controleer je alle toegestane toepassingen in het datablad.
Expansievaten vergelijken →Veelgestelde vragen over soorten expansievaten
Meer weten over expansievaten?
Na het bepalen van het juiste type expansievat volgt de dimensionering. Vooral inhoud en voordruk moeten aansluiten op de installatie.
Gebruik de verdiepende artikelen om de werking te begrijpen, de juiste maat te berekenen of een bestaand expansievat correct te installeren en controleren.
Expansievaten voor CV, sanitair en solar bij EnergyBy
Bekijk de expansievaten per toepassing. Controleer bij je keuze niet alleen de inhoud, maar ook voordruk, maximale werkdruk, temperatuur en geschiktheid voor het gebruikte medium.
