Terug naar het overzicht

Hoe werkt een ontluchter?

Ontluchters
Hoe werkt een ontluchter?

Een ontluchter werkt door opgehoopte lucht uit een cv-installatie, radiator, vloerverwarming, buffervat, boiler of verwarmingssysteem af te voeren. Omdat lucht lichter is dan water, stijgt lucht vanzelf naar de hoogste punten van een installatie. Daar kan een ontluchter de lucht automatisch of handmatig laten ontsnappen.

De werking verschilt per type ontluchter. Een automatische ontluchter, ook wel snelontluchter genoemd, gebruikt meestal een intern vlottermechanisme. Een handmatige ontluchter wordt met de hand geopend, bijvoorbeeld met een ontluchtingssleutel of schroevendraaier.

In dit artikel leggen we stap voor stap uit hoe een ontluchter werkt, wat het verschil is tussen automatische en handmatige ontluchters, waarom plaatsing belangrijk is en wanneer een ontluchter niet goed functioneert.

Kort uitgelegd Een ontluchter voert lucht af uit een verwarmings- of leidingsysteem. Bij een automatische ontluchter opent een intern ventiel zodra lucht zich ophoopt. Bij een handmatige ontluchter open je het ventiel zelf om lucht te laten ontsnappen.
Lucht stijgt omhoog
Naar hoge punten in het systeem
Ventiel opent
Automatisch of handmatig
Lucht ontsnapt
Water blijft in het systeem
Systeem werkt beter
Minder geluid en betere circulatie
Snel antwoord: hoe werkt een ontluchter?
  • Lucht in een verwarmingssysteem stijgt naar de hoogste punten
  • De ontluchter verzamelt deze lucht in een kleine kamer
  • Bij een automatische ontluchter opent een vlottermechanisme het ventiel
  • Bij een handmatige ontluchter open je het ventiel zelf
  • De lucht ontsnapt naar buiten terwijl het water in het systeem blijft
  • Na het ontluchten kan verwarmingswater beter circuleren

De werking van een ontluchter in 4 stappen

Onderstaande afbeelding laat zien hoe een automatische ontluchter lucht uit een cv-installatie of verwarmingssysteem verwijdert. Zodra lucht zich ophoopt in de ontluchter, opent het interne ventiel automatisch zodat de lucht kan ontsnappen.

Hoe werkt een automatische ontluchter in 4 stappen
Afbeelding: de werking van een automatische ontluchter in 4 stappen.
Werking

Hoe werkt een ontluchter?

Een ontluchter werkt doordat lucht zich vanzelf verzamelt op de hoogste punten van een instalatie. In een cv-installatie, vloerverwarmingssysteem of buffervat circuleert water. Wanneer er lucht in dat water aanwezig is, stijgt deze lucht omhoog en kan deze zich ophopen in radiatoren, leidingen, verdelers of bovenin installatieonderdelen.

Zodra de lucht de ontluchter bereikt, wordt deze via een kleine opening afgevoerd. Bij een automatische ontluchter gebeurt dit vanzelf. Bij een handmatige ontluchter moet je het ventiel zelf openen. Het doel is in beide gevallen hetzelfde: lucht verwijderen zonder dat het verwarmingssysteem onnodig wordt leeggemaakt.

1. Lucht stijgt op
Luchtbellen bewegen naar hoge punten in de installatie.
2. Lucht verzamelt zich
De ontluchter vangt opgehoopte lucht op in de bovenste kamer.
3. Lucht wordt afgevoerd
Het ventiel opent en laat lucht ontsnappen naar buiten.
Belangrijk om te weten Een ontluchter werkt alleen goed wanneer deze op de juiste plek en in de juiste montagestand wordt geplaatst. Automatische ontluchters worden meestal verticaal gemonteerd op plaatsen waar lucht zich verzamelt.
Plaatsing

Waarom wordt een ontluchter op het hoogste punt geplaatst?

Lucht is lichter dan water en beweegt daarom vanzelf naar de hoogste punten van een installatie. Wanneer een ontluchter op deze locaties wordt geplaatst, kan de lucht zich verzamelen in de ontluchter en eenvoudig worden afgevoerd.

Daarom worden automatische ontluchters vaak toegepast op stijgleidingen, verdelers, cv-ketels, warmtepompinstallaties, boilers en buffervaten. Op radiatoren wordt meestal een handmatige ontluchter geplaatst.

CV-installaties
Automatische ontluchters worden vaak geplaatst nabij ketels en stijgleidingen.
Vloerverwarming
Op verdelers worden ontluchters gebruikt om lucht uit de groepen te verwijderen.
Buffervaten en boilers
Op hoge punten van het systeem wordt lucht automatisch afgevoerd.
Gerelateerd artikel Lees ook: Waar plaats je een ontluchter?
Problemen voorkomen

Welke problemen voorkomt een ontluchter?

Een goed werkende ontluchter voorkomt verschillende problemen die ontstaan wanneer lucht zich ophoopt in een verwarmingssysteem. Hierdoor blijft de installatie efficiënter werken en worden storingen beperkt.

Koude radiatoren

Lucht kan de doorstroming blokkeren waardoor radiatoren niet volledig warm worden.

Borrelende geluiden

Luchtbellen veroorzaken vaak tikkende, klotsende of borrelende geluiden.

Rendementsverlies

Een installatie met lucht werkt minder efficiënt en kan meer energie verbruiken.

Extra slijtage

Pompen, kleppen en andere onderdelen worden extra belast door lucht in het systeem.
Veelgestelde vragen

Veelgestelde vragen over de werking van ontluchters

Hoe werkt een automatische ontluchter?
Een automatische ontluchter gebruikt een vlottermechanisme. Wanneer lucht zich verzamelt, daalt de vlotter en opent het ventiel. De lucht ontsnapt automatisch waarna het ventiel weer sluit.
Waarom wordt een ontluchter bovenin geplaatst?
Omdat lucht lichter is dan water verzamelt deze zich vanzelf op de hoogste punten van een installatie.
Kan een ontluchter lekken?
Ja. Na verloop van tijd kunnen vervuiling, slijtage of beschadigingen ervoor zorgen dat een automatische ontluchter gaat lekken.
Wanneer moet een ontluchter vervangen worden?
Wanneer een ontluchter blijft lekken, niet meer goed ontlucht of zichtbaar beschadigd is, is vervanging meestal de beste oplossing.
Verder lezen

Meer over ontluchters en verwarmingssystemen

Toepassing in buffervaten en boilers

Automatische ontluchters worden veel toegepast op buffervaten, hygiëneboilers en boilervaten om lucht uit het verwarmingswater af te voeren en een optimale warmteoverdracht te behouden.


Meer artikelen